Struktury czasu – prezentacja artystów SOA Gallery

„Struktury czasu” to prezentacja malarstwa i rzeźby współczesnej, w której różnorodne języki artystyczne spotykają się wokół jednego z najbardziej uniwersalnych doświadczeń – czasu. Wystawa w SOA Gallery w Warszawie ukazuje czas jako pamięć, przemianę, rytm, trwanie, rozpad oraz moment zatrzymany w obrazie lub materii rzeźbiarskiej.

W ekspozycji uczestniczą: Sylwester Ambroziak, Jerzy Baranowski, Aleksander Baszyński, Wojciech Cieśniewski, Stanisław Czwartos, Wincenty Czwartos, Jerzy Fober, Andrzej Fogtt, Ryszard Grzyb, Tomasz Koclęga, Allen Mack, Sławomir Ratajski, Beata Stankiewicz, Ryszard Woźniak, Tomasz Zawadzki, Marek Zyga oraz Agnieszka Żak.

Zgromadzone obrazy i rzeźby reprezentują odmienne strategie formalne: od figuracji i fotorealizmu, przez malarstwo materii, symbolizm i ekspresję, po geometryczną abstrakcję oraz estetykę cyfrowego błędu. Wielogłosowość wystawy nie prowadzi jednak do rozproszenia znaczeń. Przeciwnie – pozwala dostrzec, jak wiele form może przyjmować artystyczna refleksja nad upływem czasu.

Czas zapisany w obrazie, pamięci i cyfrowym błędzie

Aleksander Baszyński i Allen Mack podejmują temat czasu poprzez strategie częściowego rozpadu i destabilizacji obrazu. U Baszyńskiego materia malarska przypomina palimpsest – powierzchnię wielokrotnie zapisywaną, ścieraną i przekształcaną. Ślady przeszłości pozostają widoczne, ale nie tworzą już jednoznacznej historii.

W obrazie „Rok” czas zostaje ujęty jako proces nakładania się kolejnych warstw doświadczenia. Podobny charakter mają prace „Polityka dźwięku” oraz „Untitled”, w których pamięć obrazu ujawnia się poprzez zatarcia, pęknięcia i niejednoznaczność przedstawienia.

Allen Mack wykorzystuje natomiast estetykę glitchu, błędu i cyfrowego zakłócenia. Jego obrazy „Jump” oraz „Solaris” sugerują pęknięcie linearnej narracji. Obraz zachowuje się jak system zatrzymany pomiędzy kolejnymi stanami, a czas zostaje podporządkowany logice przeskoku, impulsu i chwilowego zawieszenia.

Historia jako znak, konstrukcja i współczesna reinterpretacja

Do historii i dawnych kodów ikonograficznych odwołują się Stanisław i Wincenty Czwartos. Każdy z artystów prowadzi jednak tę refleksję w odmienny sposób.

Wincenty Czwartos w obrazie „Obraz balistyczny” reinterpretuje motyw starcia, rezygnując z dosłowności i heroicznego patosu. Dynamika zostaje przełożona na geometryczny układ sił, kierunków i napięć. Historia przybiera formę wizualnego równania, w którym emocje ustępują miejsca konstrukcji.

Stanisław Czwartos konfrontuje współczesną figurację z symbolami zaczerpniętymi z kultury, religii i zbiorowej pamięci. W obrazie „Żmijowy język” dawny znak zostaje przeniesiony do nowego kontekstu. Traci pierwotną jednoznaczność, ale zachowuje swoją siłę oddziaływania i zdolność budowania nowych interpretacji.

Zatrzymany czas i metafizyka codzienności

Inny wymiar czasu pojawia się w malarstwie Beaty Stankiewicz. Jej fotorealistyczne wnętrza emanują ciszą i spokojem, tworząc przestrzeń metafizyki codzienności. Czas nie płynie tu w sposób gwałtowny. Zostaje rozciągnięty w świetle padającym na ścianę, w pustce pomieszczenia i w bezruchu przedmiotów.

„Pokój z dwoma tapczanami” przedstawia przestrzeń pozornie zwyczajną, lecz pozbawioną obecności człowieka. To wnętrze zachowujące ślady życia, a jednocześnie zawieszone poza konkretną chwilą. Obraz może być odczytywany jako studium samotności, pamięci miejsca i cichego oczekiwania.

Archetyp, przemiana i symboliczny porządek czasu

Symboliczny i archetypiczny wymiar czasu podejmuje Agnieszka Żak w cyklu „Arkana Wielkie”, inspirowanym ikonografią tarota. Artystka wykorzystuje ponadczasowy system figur i znaków, w którym indywidualne doświadczenie splata się z opowieścią o wyborze, przemianie, ryzyku i duchowym dojrzewaniu.

Wielobarwne kompozycje Żak powstają z falujących, ornamentalnych struktur przypominających tkaniny. Balansują między figuracją a abstrakcją, łącząc dekoracyjność z precyzją szczegółu oraz złoceniami przywołującymi tradycję malarstwa symbolicznego.

W obrazie „Świat” czas nabiera charakteru dopełnienia i zamknięcia cyklu. „Cesarzowa” odwołuje się do twórczej energii, płodności i wzrostu, natomiast „Kapłanka” kieruje uwagę ku intuicji, tajemnicy i wewnętrznemu poznaniu. „Cesarz” reprezentuje z kolei porządek, stabilność i kontrolę.

W twórczości Agnieszki Żak czas ujawnia się jako moment przejścia – przestrzeń zawieszona między tym, co zostało już przeżyte, a tym, co dopiero zaczyna nabierać formy.

Kosmiczny bezmiar i współczesny rytm egzystencji

Kontrapunktem dla symbolicznej narracji Agnieszki Żak jest twórczość Ryszarda Grzyba. Artysta porzuca jednostkową skalę doświadczenia na rzecz perspektywy kosmogonicznej. Obraz „Do Ciebie idę bezmiarze” przywołuje ideę nieskończoności oraz czasu rozumianego jako potężny, niemal mityczny proces stawania się świata.

Z kosmiczną skalą ironicznie dialoguje Ryszard Woźniak. Artysta dokonuje subwersji tradycyjnych motywów, łącząc odniesienia kulturowe z obserwacją codzienności. W jego twórczości czas jest szybki, rozproszony i nasycony nadmiarem bodźców.

„Zakupy i sprawy do załatwienia II 1/5” stają się zapisem rytmu codziennych obowiązków. „Ikar (Ważka)” zestawia archetypiczny motyw z przewrotną współczesną interpretacją, natomiast „Obraz wielokrotny (Ikona debila) 1/9” podejmuje krytyczny dialog z obrazami kultury i mechanizmami ich powielania.

Gest malarski jako fizyczny zapis chwili

Andrzej Fogtt podejmuje próbę zatrzymania ulotnego wrażenia i energii krajobrazu. Obrazy „Brda” oraz „Żywioły” nie są jedynie przedstawieniami natury. Stanowią zapis spojrzenia, ruchu i emocjonalnej reakcji artysty na obserwowaną rzeczywistość.

Wojciech Cieśniewski idzie jeszcze dalej w kierunku materialności malarstwa. W obrazie „Festyn” gęsta faktura oraz wyrazisty impast sprawiają, że przedstawienie częściowo ustępuje miejsca samej materii. Czas zostaje utrwalony w strukturze farby jako fizyczny zapis gestu, nacisku pędzla i energii procesu twórczego.

Rytm, geometria i czas jako struktura obrazu

W obszarze abstrakcji szczególne miejsce zajmuje twórczość Tomasza Zawadzkiego. Jego malarstwo wyrasta z napięcia między emocjonalnym gestem a intelektualną dyscypliną. Monumentalne powierzchnie barwne oddziałują niemal haptycznie, podczas gdy geometryczna konstrukcja kompozycji wprowadza porządek i rygor.

W pracach „Pomiar bezpośredni 104/12” oraz „Pomiar bezpośredni 104/5” obraz staje się polem równoważenia organicznej energii i precyzyjnej konstrukcji. Czas przyjmuje tu formę procesu porządkowania, mierzenia i kontrolowania wizualnego żywiołu.

Bliską, lecz bardziej ascetyczną strategię odnajdujemy w twórczości Jerzego Baranowskiego. Rytmy pionów, poziomów i gęstych siatek linii tworzą pulsujące powierzchnie reagujące na światło oraz zmianę kąta patrzenia. Powtarzalność staje się miarą czasu, a geometria – przestrzenią skupienia i kontemplacji.

Ekspresja, mit i energia zdarzenia

Ekspresyjnym kontrapunktem dla zdyscyplinowanych struktur abstrakcyjnych jest malarstwo Sławomira Ratajskiego. Artysta sięga po motywy mitologiczne i biblijne, przekształcając je w dynamiczne starcie form, barw i malarskich gestów.

W obrazie „Dawid i Goliat” ponadczasowy motyw konfliktu zostaje ukazany poprzez kontrast skali i intensywność malarskiej materii. „Danae przed lustrem” łączy mitologiczną narrację ze współczesną ekspresją koloru i formy.

Czas nie jest tutaj spokojną strukturą ani przestrzenią kontemplacji. Staje się energią wydarzenia – gwałtownym aktem rozgrywającym się bezpośrednio na powierzchni płótna.

Rzeźba jako doświadczenie trwania i ciężaru materii

Obecność rzeźby wprowadza do wystawy wymiar cielesny i przestrzenny. Czas nie jest już wyłącznie tematem przedstawienia, lecz doświadczeniem wpisanym w ciężar materiału, ślady modelowania oraz proces odlewu, wypału lub snycerskiej pracy.

Sylwester Ambroziak konfrontuje tradycję figuracji z surowym, współczesnym językiem rzeźbiarskim. Jego zdeformowane, monumentalizowane postacie noszą w sobie jednocześnie kruchość i pierwotną siłę. Rzeźby „Dziewczynka”, „Chłopiec” oraz „Pieta” z serii „Niewinność” podejmują refleksję nad bezbronnością, relacją i utratą.

Jerzy Fober w rzeźbie „Biczowanie” wydobywa fragment ludzkiego ciała z masywnego pnia drewna. Materiał nie jest neutralnym nośnikiem formy – staje się świadkiem wysiłku, cierpienia i długiego procesu kształtowania.

Tomasz Koclęga w rzeźbie „Spes Aeterna” ukazuje człowieka zawieszonego między ciężarem cielesnej materii a metafizycznym dążeniem. Gwałtownie modelowana postać kontrastuje z idealnie gładką, złotą sferą – symbolem nadziei, doskonałości i celu pozostającego poza bezpośrednim zasięgiem.

Rzeźby Marka Zygi traktują ludzką figurę jako archiwum pamięci. Pokryta literami i znakami powierzchnia przypomina, że tożsamość kształtuje się w czasie pod wpływem słów, relacji oraz opowieści. „Tęsknota” odnosi się do doświadczenia braku i emocjonalnego dystansu, a „Jestem” podejmuje temat obecności, podmiotowości i potrzeby zaznaczenia własnego istnienia.

Sztuka współczesna dostępna w SOA Gallery

Wystawa „Struktury czasu” ukazuje czas jako zjawisko wielowymiarowe: obecne w pamięci, ciszy wnętrza, błędzie systemu, archetypicznym symbolu, kosmicznym bezmiarze, rytmie geometrii oraz w ciężarze rzeźbiarskiej materii.

Różnorodność prezentowanych postaw artystycznych pozwala zarówno na pogłębioną refleksję nad współczesną sztuką, jak i na świadomy wybór dzieła do prywatnej lub firmowej kolekcji. Obrazy i rzeźby prezentowane w SOA Gallery mogą stać się wyrazistym elementem nowoczesnego wnętrza, ale przede wszystkim pozostają autonomicznymi dziełami, których znaczenie rozwija się wraz z upływem czasu.

Zapraszamy do odwiedzenia SOA Gallery w Warszawie, obejrzenia wystawy na żywo oraz kontaktu w sprawie dostępności wybranych obrazów i rzeźb. Każda z prezentowanych prac może zostać omówiona indywidualnie pod kątem pochodzenia, techniki, wymiarów, sposobu ekspozycji oraz budowania kolekcji sztuki współczesnej.