Złóż ofertę
Wojciech Fangor, „M 53”, 1969 – hipnotyczne studium przestrzeni i światła
Wojciech Fangor, „M 53”, 1969 – abstrakcyjny obraz z okresu pobytu artysty w Stanach Zjednoczonych, należący do najsłynniejszych realizacji polskiego op-artu. Dzieło stanowi hipnotyzujące studium przestrzeni, światła i percepcji, w którym płótno staje się aktywnym „instrumentem optycznym”, fizycznie oddziałującym na wzrok odbiorcy.
Opis dzieła – koncentryczne kręgi i nieskończona głębia
Kompozycja „M 53” zbudowana jest z koncentrycznych kręgów, wibrujących na neutralnym, ciemnoszarym tle. W centrum znajduje się ciemne, niemal czarne jądro, otoczone mglistą, szarofioletową aurą. Ten układ sugeruje nieskończoną głębię i dosłownie wciąga wzrok widza do środka obrazu.
Mroczne centrum zostało skontrastowane z pierścieniem świetlistej bieli, który płynnie przechodzi w intensywny, nasycony błękit. Zderzenie ciemnego jądra, jasnej aureoli i chłodnego, błękitnego pierścienia buduje silne napięcie walorowe i kolorystyczne, charakterystyczne dla cyklu „pozytywno–negatywnych” wibracji Fangora.
Sfumato i iluzja ruchu – obraz jako instrument optyczny
Artysta stosuje technikę zbliżoną do sfumato – bezkonturowe rozmycie krawędzi sprawia, że granice między barwami zanikają. Kręgi nie są twardymi, graficznymi formami, lecz niematerialnymi strefami światła, które zdają się drżeć i zmieniać w czasie.
Dzięki temu „M 53” nie jest statycznym przedstawieniem, lecz pulsującym polem. Obraz sprawia wrażenie wirującego obiektu lub świetlnego tunelu, a dłuższe wpatrywanie się w jego centrum wywołuje efekt „powidoków” i falowania powierzchni. To dzieło, które wchodzi w bezpośrednią interakcję z okiem widza.
Doświadczenie op-artu i medytacyjna aura
„M 53” doskonale pokazuje, dlaczego Wojciech Fangor uznawany jest za jednego z najważniejszych twórców op-artu i sztuki kinetycznej. Koncentryczny układ, miękkie przejścia tonalne i starannie dobrane kontrasty barw prowadzą do intensywnego, niemal medytacyjnego doświadczenia koloru.
Dla kolekcjonerów i instytucji zainteresowanych polską abstrakcją optyczną oraz twórczością Fangora z końca lat 60., obraz „M 53”, 1969 pozostaje jednym z kluczowych przykładów dzieła, w którym światło, przestrzeń i percepcja tworzą nierozerwalną całość.
Słowa kluczowe: Wojciech Fangor M 53, obraz Fangora M 53, polski op-art, abstrakcja optyczna, pozytywno-negatywne wibracje kolorystyczne, polska sztuka współczesna.
